Tuần 8Tam cá nguyệt IBé ~ kích thước quả mâm xôiBản nháp – chờ biên tập y khoa

Tuần 8: Tim thai đập rõ — siêu âm đầu tiên có ý nghĩa

Tuần 8 là thời điểm tim thai đã đập rõ trên siêu âm đường âm đạo. Đây là cột mốc tâm lý quan trọng và cũng là thời điểm phù hợp cho lần khám thai chính thức đầu tiên nếu bạn chưa đi.

Hình dung em bé

Bé ~ kích thước quả mâm xôi

Mỗi tuần bé thay đổi rất nhanh; đây chỉ là cách hình dung tương đối.

Điểm nhấn tuần này

Tim đập 150–170 lần/phút

Mốc khám: Khám thai chính thức lần đầuTuần 8

Chiều dài bé

~1.6 cm

Hình dung

kích thước quả mâm xôi

Dấu hiệu cần đi khám ngay

Đọc trước. Khi có bất kỳ dấu hiệu nào dưới đây — hành động ngay.

Ra huyết âm đạo bất thường (đỏ tươi, máu cục, lượng nhiều)
Đi khám trong ngày
Đến cơ sở sản khoa gần nhất ngay. Nếu chảy máu nhiều, choáng váng — gọi cấp cứu 115.
Đau bụng dữ dội, đau quặn liên tục, đặc biệt kèm ra huyết
Đi khám trong ngày
Đi khám sản ngay trong vòng vài giờ; nghi ngờ thai ngoài tử cung, dọa sảy, nhau bong non.
Sốt ≥ 38.5 °C, đặc biệt kèm ớn lạnh, tiểu buốt, đau bụng
Đi khám trong ngày
Đi khám trong ngày để loại trừ nhiễm trùng tiết niệu, viêm màng ối, các nhiễm trùng khác.
Nôn không kiểm soát, không ăn uống được, sụt cân, khô môi, tiểu ít
Đi khám trong ngày
Đi khám để được bù dịch và đánh giá nghén nặng (hyperemesis gravidarum).
Huyết áp ≥ 160/110 mmHg
Cấp cứu ngay
Cấp cứu sản khoa ngay lập tức — đây là ngưỡng nặng.
Phù tay, mặt đột ngột, tăng cân nhanh > 1 kg/tuần
Đi khám trong ngày
Đi khám sản để đo huyết áp và xét nghiệm nước tiểu.
Ra nước âm đạo (rỉ ối) trước khi đủ tháng
Đi khám trong ngày
Đến cơ sở sản khoa ngay để đánh giá ối vỡ non/sớm.
Co thắt tử cung đều, tăng dần (trước 37 tuần)
Đi khám trong ngày
Nghi ngờ chuyển dạ sinh non — đi khám ngay.
Tiểu buốt, tiểu rát, tiểu đục hoặc có máu
Gọi bác sĩ
Liên hệ bác sĩ trong 24 giờ — nhiễm trùng tiết niệu khi mang thai cần điều trị sớm.
Khó thở đột ngột, đau ngực, ho ra máu
Cấp cứu ngay
Gọi 115 hoặc đến cấp cứu — loại trừ thuyên tắc phổi.

Bé đang phát triển thế nào

1
Tim đập 150–170 lần/phút
Tim đã có 4 ngăn cơ bản và đập với tốc độ rõ ràng — có thể thấy và đo trên siêu âm.
2
Các chồi chi xuất hiện
Tay chân bắt đầu có hình dạng, các ngón đang phân tách. Mắt, tai, mũi đang hình thành.

Mẹ có thể cảm thấy gì

Nghén có thể đạt đỉnhThường gặp

Tuần 8–10 thường là đỉnh của nghén với hCG cao nhất. Triệu chứng đa dạng: nôn, ợ chua, không chịu mùi, thèm/sợ vị bất thường.

Tự chăm sóc: Vitamin B6 (10–25 mg, 3 lần/ngày) có bằng chứng giảm nôn — hỏi bác sĩ. Gừng tươi, kẹo gừng, chanh ấm.

Đi khám khi: Nôn ≥ 3 lần/ngày liên tục, không ăn được trong 24h, sụt cân, môi khô — đi khám trong ngày.

Bụng dưới có cảm giác nặng / đầyThường gặp

Tử cung lớn dần, dây chằng bắt đầu giãn.

Tiết dịch âm đạo trắng đục, không mùi (leukorrhea)Thường gặp

Estrogen tăng làm tăng tiết dịch — bình thường nếu không ngứa, không nặng mùi.

Đi khám khi: Ngứa nhiều, vón cục như sữa chua, có mùi hôi hoặc tanh — liên hệ bác sĩ.

Tâm lý dao độngThường gặp

Hormone thai kỳ ảnh hưởng đến cảm xúc — dễ khóc, dễ cáu.

Tự chăm sóc: Tâm sự với người thân, ngủ đủ giấc, tránh nguồn căng thẳng.

Chỉ số nên theo dõi

Mọi ngưỡng đều mang tính tham khảo — bác sĩ sẽ điều chỉnh theo thai kỳ của bạn.

Huyết áp
mmHg
Đặc biệt quan trọng từ sau tuần 20 để sàng lọc tiền sản giật.
Bình thường
Dưới 140/90 mmHg
Ngưỡng cảnh báo
≥140/90 mmHg (đo lại sau nghỉ): cần khám. ≥160/110 mmHg: cấp cứu.
Cân nặng
kg
Phụ thuộc BMI trước mang thai và đơn/đa thai.
Bình thường
Tổng tăng cân cả thai kỳ tùy BMI trước mang thai (khoảng 11.5–16 kg với BMI bình thường).
Ngưỡng cảnh báo
Tăng > 1 kg/tuần đột ngột: đi khám. Sụt cân hoặc không tăng kéo dài: đi khám.
Nước tiểu (que thử / xét nghiệm tại cơ sở)
—
Bình thường
Không có protein, không có đường, không có nitrit.
Ngưỡng cảnh báo
Có protein ++ trở lên: nghi ngờ tiền sản giật.

Chỉ số	Bình thường / kỳ vọng	Ngưỡng cảnh báo
Huyết áp mmHg Đặc biệt quan trọng từ sau tuần 20 để sàng lọc tiền sản giật.	Dưới 140/90 mmHg	≥140/90 mmHg (đo lại sau nghỉ): cần khám. ≥160/110 mmHg: cấp cứu.
Cân nặng kg Phụ thuộc BMI trước mang thai và đơn/đa thai.	Tổng tăng cân cả thai kỳ tùy BMI trước mang thai (khoảng 11.5–16 kg với BMI bình thường).	Tăng > 1 kg/tuần đột ngột: đi khám. Sụt cân hoặc không tăng kéo dài: đi khám.
Nước tiểu (que thử / xét nghiệm tại cơ sở) —	Không có protein, không có đường, không có nitrit.	Có protein ++ trở lên: nghi ngờ tiền sản giật.

Lịch khám và xét nghiệm liên quan

Hiển thị các xét nghiệm đang trong cửa sổ tuần hoặc sắp tới.

7–10 tuầnKhám thai chính thức lần đầuĐang trong cửa sổ
Xác nhận thai trong tử cung qua siêu âm, đo tim thai, tính tuổi thai, đánh giá yếu tố nguy cơ và xét nghiệm cơ bản (công thức máu, nhóm máu, HIV, viêm gan B, giang mai…).
6–10 tuầnKhám thai lần đầu, xác nhận thai và tính tuổi thaiĐang trong cửa sổ
Xác nhận có thai trong tử cung, đếm số phôi/thai, tính tuổi thai và ngày dự sinh, đánh giá yếu tố nguy cơ ban đầu.
11–13 tuầnSàng lọc quý I (Double test, đo độ mờ da gáy - NT)
Sàng lọc nguy cơ bất thường nhiễm sắc thể (T21, T18, T13). Đây là cửa sổ tốt nhất để siêu âm đo NT và xét nghiệm sinh hóa quý I.
Hướng dẫn chi tiết →

Ăn uống, thuốc và sinh hoạt

Nên ưu tiên

✓Acid folic ≥ 400 µg/ngày, bắt đầu từ trước khi có thai và trong suốt quý I để giảm dị tật ống thần kinh.
✓Bổ sung sắt + acid folic theo hướng dẫn bác sĩ (WHO khuyến cáo 30–60 mg sắt nguyên tố và 400 µg acid folic/ngày).
✓Đa dạng đạm: thịt nạc, cá, trứng, đậu hũ, sữa và chế phẩm từ sữa.
✓Rau xanh, trái cây tươi mỗi ngày; chọn loại sạch, rửa kỹ.
✓Uống đủ 2–2.5 lít nước/ngày (tăng thêm khi nóng hoặc vận động).
✓Cá béo 1–2 lần/tuần để bổ sung omega-3 (cá hồi, cá basa, cá mòi).

Tránh / hỏi bác sĩ

⚠Rượu, bia, đồ uống có cồn — không có ngưỡng an toàn trong thai kỳ.
⚠Thuốc lá và khói thuốc thụ động.
⚠Thực phẩm sống/tái: gỏi cá, sushi cá sống, thịt tái, trứng lòng đào, sữa chưa tiệt trùng, phô mai mềm chưa tiệt trùng.
⚠Cá có hàm lượng thủy ngân cao: cá kiếm, cá thu vua, cá mập.
⚠Hạn chế caffeine ≤ 200 mg/ngày (~1 ly cà phê pha vừa).
⚠Bất kỳ thuốc nào (kể cả không kê đơn, thực phẩm chức năng, thuốc bắc) — hỏi bác sĩ/dược sĩ trước khi dùng.

Việc nên làm tuần này

Đi bộ nhẹ 20–30 phút mỗi ngày
Vì sao có lợi: Cải thiện tuần hoàn, giảm phù chân, cân bằng đường huyết, ngủ ngon hơn.
Ngủ nghiêng trái khi bụng đã lớn
Vì sao có lợi: Tăng máu nuôi nhau thai, giảm phù và khó thở.
Thiết lập một thời điểm cố định để đo huyết áp / theo dõi triệu chứng
Vì sao có lợi: Phát hiện sớm bất thường. Hai vợ chồng có thể cùng ghi lại để bác sĩ dễ đánh giá.
Giữ đường liên lạc khẩn cấp với cơ sở sản khoa
Vì sao có lợi: Khi có dấu hiệu nguy hiểm, biết đi đâu và gọi ai sẽ tiết kiệm thời gian quý báu.

Người chồng có thể giúp gì

Đi khám thai cùng vợ ít nhất ở các mốc lớn (sàng lọc quý I, siêu âm hình thái, OGTT, cuối thai kỳ).
Lợi ích: Hai vợ chồng nghe và hiểu cùng một thông tin từ bác sĩ.
Giúp ghi chép các chỉ số (huyết áp, cân nặng, triệu chứng), chuẩn bị câu hỏi trước khi đi khám.
Lợi ích: Giảm tải cho người mang thai, tăng độ chính xác khi trao đổi với bác sĩ.
Chia sẻ việc nhà: nấu ăn, dọn dẹp, mua sắm, đi đứng nặng. Tránh để vợ tiếp xúc hóa chất tẩy rửa mạnh, nhấc đồ nặng.
Khi vợ nghén nặng: chuẩn bị bữa nhỏ, để bánh nhạt cạnh giường, hỗ trợ nhắc uống nước, nhận biết khi cần đưa đi khám.
Lợi ích: Giảm khó chịu của nghén và phát hiện sớm nghén nặng cần can thiệp.

Câu hỏi thường gặp

Đã có tim thai, nguy cơ sảy thai còn cao không?

Sau khi xác nhận tim thai khoảng tuần 8–10, nguy cơ sảy thai giảm đáng kể nhưng không bằng 0. Vẫn cần đi khám đều và tránh các yếu tố nguy cơ.

Có cần kiêng quan hệ tình dục không?

Nếu thai kỳ bình thường, không có ra huyết, đau bụng hoặc tiền sử sảy thai/dọa sảy thì quan hệ tình dục là an toàn. Khi có bất kỳ dấu hiệu bất thường nào, hãy hỏi bác sĩ.

Nguồn tham khảo

Bộ Y tế Việt NamHướng dẫn quốc gia về các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản (2016) · 2016
Bệnh viện Từ DũLịch khám thai theo từng giai đoạn
WHOWHO recommendations on antenatal care for a positive pregnancy experience (2016) · 2016

Cập nhật lần cuối: 2025-01-01. Trạng thái: bản nháp.

Thai Kỳ Atlas là tài liệu tham khảo dựa trên hướng dẫn của Bộ Y tế Việt Nam, WHO, ACOG và Bệnh viện Từ Dũ. Nội dung không thay thế khám, chẩn đoán hoặc chỉ định cá nhân của bác sĩ. Khi có bất kỳ dấu hiệu bất thường nào, hãy đến cơ sở sản khoa gần nhất.